آرخلائوس( قرن پنجم)
در باره ی زندگی و اندیشه ی آرخلائوس مطالب چندانی در دست نیست آرخلائوس بزرگترین شاگرد آناکساگوراس از شهر آتن و استاد سقراط بوده است.سقراط با وی همنشین بوده و ظاهرا مسافرتی با او به ساموس نیز داشته است .آرخلائوس جزء آخرین فیلسوفان طبیعی نحله ی ایونیایی یونان است . او مثل استادش اصل های نخستین را در شماره نامحدود و در نوع گوناگون می داند و مواد مشابه را اصل های نخستین قرار می دهد . او نوس را بر خلاف آناکساگوراس نه جدای از اشیاء دیگر بلکه به یکسان فطری همه ی جانوران می داند . و منشاء حرکت را نه زئوس بلکه سرما و گرما می داند .با جدا شدن خود به خودی گرم از سرد حرکت آغازمی شود . گرم در حرکت است و سرد ساکن و در حال انجماد . گرمای جدا شده از سرمای منجمد آب را به وجود می آورد . و آب در اثر تاثیر گرما می سوزد و به هوا تبدیل می شود . لذا خاک سرد و منجمداست و روی آن آب بعد هوا و در آخر هم آتش قرار دارد . اینگونه است که زمین به وجود می آید . ما به وضوح تاثیر آناکسیمنس را در آرخلائوس می بینیم.و اینکه در اثر تخلخل و تکاثف جهان هستی پدید آمده است . همچنین به تطور انواع آناکسیمندر نیز معتقد است.